Bæn og lækning
Sr. Vigfús I. Ingvarsson, fv. sóknarprestur Egilsstöðum, skrifar:
Að biðja fyrir sjúkum er til sem sérstök náðargjöf en slík bænaiðja er jafnframt almennt eðlilegur þáttur í lífi lærisveina Jesú Krists á öllum öldum (sbr. t.d. almennu kirkjubænina í messum) og vitnar ekki um vantrú á mikilvægum störfum lækna og annarra heilbrigðisstétta.
Markvissri (og árangursríkri) bæn fyrir sjúkum tengist oft næmleiki á handleiðslu Guðs varðandi hvernig biðja skuli (um hvað) í hverju tilfelli. Biðja ber í samræmi við trú. Svar við bæn um lækningu er þó ekki endilega til marks um trúarstyrk og því síður andlegan þroska þeirra sem biðja.
Sagt hefur verið að allir sem beðið er fyrir læknist: Sumir strax, sumir síðar (eða smátt og smátt) enn aðrir ekki fyrr en í eilífðinni (á efst degi).
Umræðan um andlegar eða trúarlegar lækningar er oft ruglingsleg. Að baki slíkum lækningum virðist geta búið þrenns konar máttur:
1) Náttúrulegir kraftar sem búa í Guðs góðu sköpun. Umhyggja, hjúkrun, snerting og uppörvun hefur læknandi áhrif og á þessu sviði búa sumir yfir meiri gjöfum en aðrir.
2) Kristin bæn bæn lærisveina Jesú Krists í hans nafni.
3) Máttur sem sóttur er til huldra, framandlegra afla.
Þess skal svo getið að hinn náttúrulegi lækningamáttur (nr. 1) blandast gjarnan inn í lækningar samkvæmt flokki 2 og 3 hér að ofan. (Sjá greinina: Prinsessa frá Grúsíu og bænir í Burrswood, í Kirkjuritinu 1976:3, bls. 170).
Reynslan sýnir, að þó dæmi séu úr ýmsum áttum (úr samtíð og fortíð) um skyndilegar lækningar fyrir bæn, þá er algengara að slík lækning verði á lengri tíma sem ferli (ekki þó síður undur). Þess vegna reynir á staðfestu og trú þeirra sem biðja (oft sterkara að fleiri standi saman að bæninni geta þá líka borið sig saman varðandi trúna og þá handleiðslu Guðs sem þeir kunna að skynja).
Ástæða sjúkleika getur skipt máli. Hvenær kom sjúkleikinn fram? Hvað var að gerast í lífi viðkomandi þá? Tengist hann einhverjum neikvæðum lífsháttum eða hugarfari (t.d. hatri eða beiskju, sbr. Jak 5.16)? Er eitthvað sem hinn sjúki þarf að horfast í augu við eða taka á áður en lækningar er að vænta? Þarf í bæn að beina ljósi Guðs að sérstökum skuggum sem eigið atferli eða annarra hefur skapað hjá hinum sjúka?
Ekki má gleyma því að stundum er dauðinn eðlilegur gestur.
Þegar beðið er fyrir fólki er rétt að gefa gaum hugsunum eða myndum sem koma upp í hugann og geta leitt til varfærnislegra spurninga gagnvart sjúklingnum eða samanburðar við aðra biðjendur en varast ber að þvinga niðurstöðum hugboða upp á þann sem beðið er fyrir. Biðjendum getur einnig verið gagnlegt að heyra hvað sækir á huga sjúklingsins.
Handayfirlagning er gamalþekkt við bæn fyrir sjúkum einnig smurning með olíu (sbr. Jak 5.14-15). Olían (upphaflega ólífuolía) er gamalt tákn heilags anda og auk þess gamalt lækningameðal.
Varast ber að koma því inn hjá fólki að það læknist ekki vegna skorts á trú.
Vigfús I. Ingvarsson, sóknarprestur á Egilsstöðum.
Davíð Þór, 23/10 2008 kl. 11.37