Átak til að safna skjölum sóknarnefnda

Biskup Íslands og Félag héraðskjalavarða á Íslandi hleypt í dag af stokkunum sameiginlegu átaki í söfnun og varðveislu skjalasafna sóknarnefnda í landinu.

Sóknarnefndir hafa haft mikil áhrif á menningar- og trúarlíf landsmanna í gegnum tíðina. Í gögnum sóknarnefnda leynast því mörg merkileg söguleg gögn sem er mikilvægt að varðveita fyrir komandi kynslóðir. Misjafnt getur verið hvers konar gögn einstakar sóknarnefndir varðveita. Allar hafa nefndirnar þó haldið fundagerðabækur og gert ársreikninga. Þá gætu verið í fórum nefndanna margvísleg gögn sem tengjast kirkjubyggingum, kirkjukórum og kirkjugörðum, svo dæmi séu nefnd.

Í máli biskups Íslands við upphaf átaksins kom fram að þar sem sóknarnefndarstörf eru unnin í sjálfboðavinnu eru skjöl nefndanna oft geymd í heimahúsum. Mikilvægt er að þeim gögnum sé safnað, þau skráð og geymd á öruggum stað.

Markmið átaksins er að hvetja sóknarnefndir til að varðveita sögu sína með því að koma skjölunum á næsta héraðskjalasafn í því skyni að skjölin varðveitist á öruggum stað. Forsvarsmenn sóknarnefnda, og þeir sem hafa undir höndum skjöl sóknarnefnda, eru því hvattir til að hafa samband við næsta héraðskjalasafn varðandi nánari upplýsingar eða koma skjölunum til þeirra til varðveislu.
 
Héraðskjalasöfnin munu sjá um að skrá og ganga frá skjölum sóknarnefndanna þeim að kostnaðarlausu. Þeir einstaklingar sem hafa í fórum sínum skjöl sem varða starfsemi sóknarnefnda eru einnig hvattir til að skila þeim til síns héraðsskjalasafns. Best er að fá skjölin í sem upprunalegasta ástandi, þ.e. óflokkuð.
 
Héraðskjalasöfn landsins eru alls 20 talsins og varðveita þau skjöl stofnana og fyrirtækja þeirra sveitarfélaga sem undir þau heyra. Þau hafa einnig eftirlit með skjalastjórn afhendingarskylda aðila og veita þeim ráðgjöf. Héraðskjalasöfnin taka einnig til varðveislu skjöl einstaklinga, félaga og fyrirtækja á safnsvæðinu en þau skjöl veita okkur ómetanlega mynd af sögu og mannlífi viðkomandi byggðarlags. Nánar má fræðast um starfsemi og starfsvæði héraðsskjalasafna á Íslandi á heimasíðunni www.heradsskjalasafn.is
Átakinu var hleypt af stokkunum á Dómkirkjuloftinu en þar var einmitt landsskjalasafnið til húsa á ofanverðri 19. öld og síðar Þjóðminjasafnið.