Ályktun um stjórnarskrá og sóknargjöld

Leikmannastefna þjóðkirkjunnar 2012 var haldin í safnaðarheimili Keflavíkurkirkju 13. – 14. apríl síðastliðinn. Meðal efnis var kynning á frumvarpi til nýrra þjóðkirkjulaga og þeirri umræðu tengdist einnig umræða um drög að endurskoðaðri eða nýrri stjórnarskrá. Samþykktar voru tvær ályktanir, önnur varðaði endurskoðun stjórnarskrárinnar og hin niðurskurð sóknargjalda.
Fyrri ályktunin var svohljóðandi:
„Leikmannastefnan hvetur  til að í nýrri eða endurskoðaðri stjórnarskrá verði ákvæði um evangelísk-lúterska þjóðkirkju. Leikmannastefnan hvetur kirkjustjórnina til að beita sér fyrir stefnumarkandi umræðu og fræðslu um núverandi tengsl ríkis og kirkju ásamt hugsanlegum breytingum á þeim.“
Síðari ályktunin verður send innanríkisráðherra. Þar er minnt á að sóknargjöld eru grundvöllur kirkjustarfs í sóknum landsins og skerðingin hefur veruleg áhrif á starfið. Minnt var á að sóknargjöld hafa lækkað um 20% frá 2008. Á sama tíma hafa greiðslur til stofnana innanríkisráðuneytisins hækkað vegna verðlagsbóta um 5%. Skorað vara á innanríkisráðherra að beita sér fyrir því að sóknargjöldin verði leiðrétt.
Er kirkjan á krossgötum?
Yfirskrift stefnunnar var:  „Er kirkjan á krossgötum ?– Þjóðkirkjufrumvarpið í undirbúningi“.
Dr. Hjalti Hugason flutti erindi um frumvarp að nýjum þjóðkirkjulögum sem lagt verður fyrir kirkjuþing 2012. Miklar umræður urðu um erindi dr. Hjalta.  Nýju lögin gera ráð fyrir auknu sjálfstæði kirkjunnar og auknu hlutverki kirkjuþings. Frumvarpið setur fremst ákvæði um sóknina og grasrótina og byggir þannig á grunneiningum kirkjunnar. Hjalti fjallaði einnig um það hvernig frumvarpið bregst við hugmyndum sem koma fram í 19. grein í drögum að nýrri stjórnarskrá sem liggja hjá Alþingi.
Þrír frummælendur fjölluðu einnig um yfirskriftina Kirkja á krossgötum, þau Börkur Gunnarsson, blaðamaður, Dr. Pétur Pétursson, prófessor og Kristrún Heimisdóttir, lektor.
Frummælendurnir nálguðust efnið út frá ólíkum sjónarhornum. Börkur ræddi um þá breytingu sem orðið hefur á orðræðu og skoðunum þegar kirkjan er ekki lengur vald sem ekki má gagnrýna heldur einn kostur af mörgum. Pétur fjallaði meðal annars um fyrstu þjóðkirkjulögin og breytingar á þeim,  þróun þjóðkirkjunnar og þá kirkjusýn sem þar liggur að baki og möguleika á breytingum. Kristrún ræddi um stöðu kirkjunnar í tengslum við stöðu samfélagsins í heild. Hún hvatti til þess að kirkjan og fólk sem innan hennar starfar, sem hljóta að vilja vinna að því að bæta samfélagið ætli að losa samfélagið úr vítahring reiði, niðurbrots og vanhelgunar.
Í pallborðsumræðum og almennum umræðum barst talið meðal annars að sjálfsmynd og ímynd kirkjunnar. Meðal annars var rætt hvort kirkjuna  skorti sjálfstraust, samband kirkju og fjölmiðla, uppbygging kirkjunnar og áhrif þess á snertifleti við fjölmiðla. Þá var bent á að ekki skyldi vanmeta mátt hvers og eins til að hafa áhrif – bæði á fjölmiðla og viðfangsefni þeirra og á stjórnmálamenn og stofnanir. Það skipti máli í lýðræðissamfélagi að beita sér og segja skoðun sína.
Á leikmannastefnu eiga sæti með málfrelsi, tillögurétti og atkvæðisrétti, fulltrúar leikmanna fyrir hvert prófastsdæmi, sem kjörnir eru á héraðsfundum til fjögurra ára í senn. Auk þess sitja á leikmannastefnu með málfrelsi og tillögurétti: Biskup Íslands, forseti kirkjuþings, leikmenn á kirkjuþingi, leikmenn í kirkjuráði og fulltrúar frá hverjum þeim samtökum og félögum sem starfa á landsvísu innan kirkjunnar.
Gáfu biskupi Íslands gjöf
Þetta var síðasta leikmannastefna í biskupstíð Karls Sigurbjörnssonar, biskup Íslands. Á setningardag afhenti leikmannastefna biskupi gjöf í kveðjuskyni og þakkaði honum stuðning við starf hennar og þjónustu við kirkjuna.
Myndir af leikmannastefnu er að finna á myndasvæði kirkjunnar.

Leikmannastefna þjóðkirkjunnar 2012 var haldin í safnaðarheimili Keflavíkurkirkju 13. – 14. apríl síðastliðinn. Meðal efnis var kynning á frumvarpi til nýrra þjóðkirkjulaga og þeirri umræðu tengdist einnig umræða um drög að endurskoðaðri eða nýrri stjórnarskrá. Samþykktar voru tvær ályktanir, önnur varðaði endurskoðun stjórnarskrárinnar og hin niðurskurð sóknargjalda.

Fyrri ályktunin var svohljóðandi:

„Leikmannastefnan hvetur  til að í nýrri eða endurskoðaðri stjórnarskrá verði ákvæði um evangelísk-lúterska þjóðkirkju. Leikmannastefnan hvetur kirkjustjórnina til að beita sér fyrir stefnumarkandi umræðu og fræðslu um núverandi tengsl ríkis og kirkju ásamt hugsanlegum breytingum á þeim.“

Síðari ályktunin verður send innanríkisráðherra. Þar er minnt á að sóknargjöld eru grundvöllur kirkjustarfs í sóknum landsins og skerðingin hefur veruleg áhrif á starfið. Minnt var á að sóknargjöld hafa lækkað um 20% frá 2008. Á sama tíma hafa greiðslur til stofnana innanríkisráðuneytisins hækkað vegna verðlagsbóta um 5%. Skorað vara á innanríkisráðherra að beita sér fyrir því að sóknargjöldin verði leiðrétt.

Er kirkjan á krossgötum?

Yfirskrift stefnunnar var:  „Er kirkjan á krossgötum ?– Þjóðkirkjufrumvarpið í undirbúningi“.

Dr. Hjalti Hugason flutti erindi um frumvarp að nýjum þjóðkirkjulögum sem lagt verður fyrir kirkjuþing 2012. Miklar umræður urðu um erindi dr. Hjalta.  Nýju lögin gera ráð fyrir auknu sjálfstæði kirkjunnar og auknu hlutverki kirkjuþings. Frumvarpið setur fremst ákvæði um sóknina og grasrótina og byggir þannig á grunneiningum kirkjunnar. Hjalti fjallaði einnig um það hvernig frumvarpið bregst við hugmyndum sem koma fram í 19. grein í drögum að nýrri stjórnarskrá sem liggja hjá Alþingi.

Þrír frummælendur fjölluðu einnig um yfirskriftina Kirkja á krossgötum, þau Börkur Gunnarsson, blaðamaður, Dr. Pétur Pétursson, prófessor og Kristrún Heimisdóttir, lektor.

Frummælendurnir nálguðust efnið út frá ólíkum sjónarhornum. Börkur ræddi um þá breytingu sem orðið hefur á orðræðu og skoðunum þegar kirkjan er ekki lengur vald sem ekki má gagnrýna heldur einn kostur af mörgum. Pétur fjallaði meðal annars um fyrstu þjóðkirkjulögin og breytingar á þeim,  þróun þjóðkirkjunnar og þá kirkjusýn sem þar liggur að baki og möguleika á breytingum. Kristrún ræddi um stöðu kirkjunnar í tengslum við stöðu samfélagsins í heild. Hún hvatti til þess að kirkjan og fólk sem innan hennar starfar, sem hljóta að vilja vinna að því að bæta samfélagið ætli að losa samfélagið úr vítahring reiði, niðurbrots og vanhelgunar.

Í pallborðsumræðum og almennum umræðum barst talið meðal annars að sjálfsmynd og ímynd kirkjunnar. Meðal annars var rætt hvort kirkjuna  skorti sjálfstraust, samband kirkju og fjölmiðla, uppbygging kirkjunnar og áhrif þess á snertifleti við fjölmiðla. Þá var bent á að ekki skyldi vanmeta mátt hvers og eins til að hafa áhrif – bæði á fjölmiðla og viðfangsefni þeirra og á stjórnmálamenn og stofnanir. Það skipti máli í lýðræðissamfélagi að beita sér og segja skoðun sína.

Gáfu biskupi Íslands gjöf

Þetta var síðasta leikmannastefna í biskupstíð Karls Sigurbjörnssonar, biskup Íslands. Á setningardag afhenti leikmannastefna biskupi gjöf í kveðjuskyni og þakkaði honum stuðning við starf hennar og þjónustu við kirkjuna.

Á leikmannastefnu eiga sæti með málfrelsi, tillögurétti og atkvæðisrétti, fulltrúar leikmanna fyrir hvert prófastsdæmi, sem kjörnir eru á héraðsfundum til fjögurra ára í senn. Auk þess sitja á leikmannastefnu með málfrelsi og tillögurétti: Biskup Íslands, forseti kirkjuþings, leikmenn á kirkjuþingi, leikmenn í kirkjuráði og fulltrúar frá hverjum þeim samtökum og félögum sem starfa á landsvísu innan kirkjunnar.

Myndir af leikmannastefnu er að finna á myndasvæði kirkjunnar.