Fyrsta samræðukvöldið um trúna á Krist, guðspjöllin og nútímann var á miðvikudaginn var. Hér á vefnum má nú hlusta á tveggja manna tal þeirra sr. Jóns Ármanns Gíslasonar, prófastur, og Jóns Vals Jenssonar, kaþólskur guðfræðingur, um efni kvöldsins: Sagan og raunveruleikinn. Þá flutti sr. Guðmundur Guðmundsson stuttan inngang um ærlegt samtal páfa og rabbía. Næsta miðvikudagskvöld kl. 20 halda svo sr. Sigríður Munda Jónsdóttir, sóknarprestur í Ólafsfirði, og dr. Sigurjón Árni Eyjólfsson, héraðsprestur í Reykjavík áfram með efnið: Kirkjan og guðfræðin.

Ærleg samræða páfa og rabbía til fyrirmyndar

Verið velkomin til samræðunnar sem hefur verið boðið til hér í Glerárkirkju, samræða um trúna á Krist, guðspjöllin og nútímann.

Þátttekendur í samræðunum í Glerárkirkju

Örhugleiðing – til að setja okkur í heppilega stellingar áður en samtalið hefst. Hvernig tölum við ærlega saman? Nóg er af því að kirkjunnar þjónar tala einir og söfnuðurinn hlustar. “Að prédika yfir manni”, er orðið að orðatilræki í nútímanum. Maður vill ekki láta prédika yfir sér! Þess vegna bjóðum við upp á ærlegt samtal þessi kvöld sem mótvægi, þar sem þú og ég getum komið með spurningar okkar og hugleiðingar um efni kvöldanna. Smræðulistin hefur það í sér að hressa upp á hugsunina nema umræðan fari út um víðan völl. En það er áhætta sem verður að taka. Við erum ekki að leggja upp með ræðukeppni heldur að stunda það samtal sem við eigum í huga okkar stundum og við aðra þegar við ræðum um það sem skiptir okkur máli og ekki síður skiptir aðra miklu máli. Ærlegt samtal felur í sér virðingu fyrir hinum, hlustun, skilning, nærgætni.

Eitt dæmi vil ég taka úr bók páfa, Benedikts XVI, Jesús frá Nasaret, sem við höfum leyft okkur að fylgja nokkuð. Þó erum við ekki bókaklúbbur, heldur var það meira gert vegna þess að hann er með áhugaverðar hugleiðingar um guðspjöllin og nútímann, sem ástæða er til að ræða.

Páfi á í samræðu við Rabbía nokkurn í bók sinni, sem tók sér það fyrir hendur að ræða við Jesú eins og Matteusarguðspjall segir frá honum. Hann heitir Jakob Neusner, prófessor í trúarbragðafræðum í New York. Niðurstaða hans varð sú að Jesús hafði á röngu að standa í túlkunn sinni á Lögmálinu (Torah) þess vegna skiljast leiðir Jesú og rabbíans. Þeir skiljast að sem vinir og rabbíinn fer í Synagoguna og gerir þar sína bæn með sömu sálmunum sem kristnir menn biðja en með hinum heilaga Ísrael. Hann leggur Jesú ekki mörg orð í munn, fáein, vinaleg samskipti, þar sem hann veltir fyrir sér hvort hann eigi að slást í för með honum til Jerúsalem, en oftar tekst hann á við texta guðspjallsins eins og hann kemur fyrir. Neusner bendir á að fjölskyldan og trúarsamfélagið er félagslegur grundvöllur Gyðinga sem Jesús víkur frá með því að setja einstaklinginn í brennidepil og sjálfan sig. Hann setur sig í stað Lögmálsins (Torah). Páfin bregst við bókinni um Rabbían sem talaði við Jesú og bendir á að kirkjan er fjölskylda Guðs. Ólík sjónarmið þeirra páfa og Neusners stangast á en þeir eiga samtal í bókum sínum með virðingu. Þeir segja það sama um Jesú að hann talar eins og Guð einn getur leyft sér. Það er líka tesa eða grundvallaratriði páfa og viðfangsefni okkar í kvöld.[i]

Von okkar er að við getum átt þannig samræður þessi kvöld að þau leiði okkur áfram. Ekki til þess að við hugsum öll eins eftir á, alls ekki, heldur að við skiljum aðra betur og ef til vill okkur sjálf eftir samtalið. Það er lærdómsríkt og til eftirbreytni hvernig páfi skrifar álit sitt á kápu bókar Jakobs Neusner:

“Vafalaust ein mikilvægasta bók fyrir samtal gyðinga og kristinna manna sem skrifuð hefur verið hin síðari ár. Bókina einkennir fullkominn heiðarleiki, nákvæm greining, eining virðingar á afstöðu hinna og velgrundvölluð heilindi gagnvart eigin afstöðu. Það gerir hana ögrandi sérstaklega fyrir hina kristnu, sem þurfa að íhuga skoðun hans á andstæðunum milli Móse og Jesú.”

Með þessum orðum vil ég gefa Jóni Val Jenssyni og sr. Jóni Ármann Gísasyni orðið. Báðir guðfræðingar, Jón Valur kaþólskur og Jón Ármann lútherskur. Eftir þeirra samtal tökum við stutt kaffihlé og setjumst með kaffið og veitingar og höldum svo áfram með almennar umræður.

Spurning kvöldsins er um söguna og raunveruleikann, leitin að hinum sögulega Jesú, var hann í rauninni eins og sagt er frá honum í guðspjöllunum eða hvað getum við vitað um hann.

Samræður um söguna og raunarveruleikann

 

Guðmundur Guðmundsson, 8/10 2011 kl. 12.47